Norveška planira da pooštri pravila za sticanje državljanstva. Vlada predlaže da se sistem učini jednostavnijim za administraciju, ali u praksi će put do pasoša postati duži.

Glavna promena je zahtev za osam godina neprekidnog boravka u zemlji. Trenutno se za većinu podnosilaca primenjuje fleksibilniji model: osam godina boravka u poslednjih 11 godina, pod uslovom da poseduju stalni boravak.

Posebno se predlaže oštrije postavljanje uslova za lica bez državljanstva: period boravka bi mogao da se produži sa tri na sedam godina. Za one koji su rođeni u Norveškoj ili su došli pre navršenih 18 godina, planiran je petogodišnji period. Za supružnike i partnere norveških državljana, zahtev će takođe postati strožiji – šest godina neprekidnog boravka.

Početkom 2026. godine u zemlji je bilo oko 987.000 imigranata, što čini 17,5 odsto stanovništva. Još 238.500 ljudi rođeno je u Norveškoj u porodicama imigranata. Najveće grupe su iz Poljske, Ukrajine, Litvanije, Sirije i Švedske.

Na ovoj osnovi, Srbija predstavlja drugačiju sliku. Zemlja nije deo EU, ali ostaje atraktivna za neke strane državljane zahvaljujući pristupačnijem migracionom modelu, relativno niskim troškovima života, povoljnoj geografskoj poziciji i mogućnosti sticanja dugoročnog statusa kroz zaposlenje, poslovanje, vlasništvo nad imovinom, porodične veze ili druge zakonske osnove.

Da bi se stekla srpska državljanska privilegija po standardnoj proceduri naturalizacije, strani državljanin obično prvo mora da dobije privremeni boravak, a zatim i stalni boravak. Zahtev za stalni boravak može se podneti nakon tri godine neprekidnog i zakonitog privremenog boravka u Srbiji. Kada se odobri stalni boravak, strani državljanin može da podnese zahtev za srpsko državljanstvo.

Glavni uslovi za sticanje srpskog državljanstva od strane stranog državljanina su: starost od najmanje 18 godina, poslovna sposobnost, neprekidno stalno boravljenje u Srbiji najmanje tri godine pre podnošenja zahteva i dostavljanje pisane izjave u kojoj se potvrđuje da podnosilac zahteva smatra Srbiju svojom zemljom.

Za stranog državljanina koji je u braku sa srpskim državljaninom najmanje tri godine i ima stalni boravak u zemlji, postupak je blaži: ključni uslovi su stalni boravak i pisana izjava kojom priznaje Srbiju za svoju zemlju.

Za emigrante iz Srbije, njihove potomke i osobe srpskog porekla predviđeni su posebni, pojednostavljeni razlozi. Oni mogu steći državljanstvo bez zahteva da su boravili u Srbiji i bez stalnog boravka, pod uslovom da ispunjavaju zakonske uslove.

Važna karakteristika srpskog sistema jeste mogućnost dvojnog državljanstva za određene kategorije ljudi. Emigranti, njihovi potomci i lica srpskog porekla ne moraju da se odreknu svog prethodnog državljanstva. U okviru standardne procedure naturalizacije, od stranog državljanina se uglavnom zahteva da dostavi dokaz o odustajanju od stranog državljanstva ili dokaz da će biti oslobođen istog prilikom sticanja srpskog državljanstva.

Međutim, potencijal Srbije ne zavisi samo od njenog imigracionog zakonodavstva. Da bi postala pravi magnet za strane državljane i kapital, zemlji su potrebni predvidivi postupci, efikasna administracija i transparentna poslovna pravila.